تاریخ معاصر ایران

برای دسترسی به اخبار قدیمی‌تر، در منوی مربوطه سال و ماه را محدود کنید.
  • سیدابوالحسن نمک خورد و نمکدان شکست

    سیدابوالحسن نمک خورد و نمکدان شکست

    ۱۲ بهمن ۱۳۵۷ با هواپیمای حامل رهبر انقلاب از فرانسه به ایران آمد، یک سال بعد در پنجم بهمن ‌۱۳۵۸ رییس جمهور شد، سی ام همان ماه به فرماندهی کل قوا منصوب شد، ۲۰ خرداد ۱۳۶۰ از فرماندهی کل قوا برکنار شد، سی و یکم همان ماه کفایت سیاسیش در مجلس رد شد و یک روز بعد، از پست ریاست جمهوری عزل شد. بعد از آن به زندگی مخفیانه روی آورد و هفتم مرداد همان سال به همراه مسعود رجوی سرکرده گروهک تروریستی منافقین از ایران فرار کرد.

  • بذر جمهوریت در نهضت جنگل

    بذر جمهوریت در نهضت جنگل

    دوران کوتاهِ مشروطه همانند روزنه تنفسیِ تنگ و باریکی بود در میانه سیاهی و خودکامگی هزاران ساله ظلم و ستمِ پادشاهان و سلاطین ایران زمین که مزه شیرینش هر چند کوتاه، کام مردم را شیرین کرد. کاری که مشروطه با فکرها و اندیشه های انسانهای آزاده کرد خود کور سوی امیدی بود در دل آزادمردان عصر مشروطه برای احیا و تثبیت نظام جمهوری. نظامی که به دست فقیهی شجاع و آزاده به نام میرزاکوچک خان جنگلی ایجاد شد اما با خیانت برخی یارانش ابتر ماند.

  • تبدیل اعتراض به قیام؛ ۱۵ خرداد ۱۳۴۲

    تبدیل اعتراض به قیام؛ ۱۵ خرداد ۱۳۴۲

    امروز ۱۵ خرداد ماه پنجاه و هشتمین سالگرد قیام خونین مردم قم، تهران و ورامین به رهبری سیدروح الله موسوی خمینی در سال ۱۳۴۲ است.

  • پدیده «روح الله»

    پدیده «روح الله»

    امروز ۱۴ خرداد ماه سی و دومین سالگرد عروج ملکوتی سیدروح الله مصطفوی معروف به سیدروح الله موسوی خمینی، ویران کننده بنیان های فکری، سیاسی و اجتماعی نظام ۲۵۰۰ ساله پادشاهی در ایران است.

  • ایران در آستانه دروازۀ تمدن بزرگ

    ایران در آستانه دروازۀ تمدن بزرگ

    «این آقای دروازۀ تمدن بزرگ ملاحظه نکرده خود تهران را، این محله های تهران را؟ آنطوری که آقایان نوشته اند چهل و چند منطقه هست که در این چهل و چند منطقه این زاغه نشینها، این چادرنشینها، اینهایی که خانه ندارند اصلاً، یا زیرِ زمین یک سوراخی پیدا کرده اند و بیچاره ها مثل حیوانات زندگی می کنند، یا یک چادری درست کرده اند؟»

  • کدام تیمسار پهلوی مانع قتل دکتر مصدق شد؟

    کدام تیمسار پهلوی مانع قتل دکتر مصدق شد؟

    فرماندهان و امرای ناراضی از بازنشسته شدن در دولت دکتر محمد مصدق که جملگی به موقعیتش حسادت می کردند، دشنه شدند در دستان محمدرضا شاه و سرویس های اطلاعاتی امریکا. ابتدا سناریوی دزدیدنش را طراحی کردند، سپس بی هوش و بعد طناب پیچش کردند و به دامنه کوههای تلو اطراف جاده لشگرک تهران بردند و بعد از شکنجه به طرز فجیعی به قتلش رساندند.

  • راز تاب آوری نظام در اولین دوره مجلس جمهوری اسلامی

    راز تاب آوری نظام در اولین دوره مجلس جمهوری اسلامی

    ۴۷۲ روز پس از استقرار نظام نوپای جمهوری اسلامی، اولین دوره مجلس شورای اسلامی با حضور همه جریانهای فکری و سیاسی کشور تشکیل شد. این مجلس با وجود همه فراز و فرودها و مشکلات و ناملایمات ماه های اول انقلاب توانست کارنامه درخشانی در حوزههای سیاسی، نظامی، امنیتی، اجتماعی و فرهنگی از خود به یادگار گذارد اما راز این موفقیت ها چه بود؟

  • عاقبت سیاهِ آتش زدن یک قرارداد

    عاقبت سیاهِ آتش زدن یک قرارداد

    قراردادی که به دست پنجمین شاه قاجار با بریتانیای کبیر منعقد شد و ۳۲ سال دوام آورد به دست دیگر شاه ایرانی، کاغذ پاره دانسته و آتش زده شد اما هفت ماه بعد به جبران این رفتار گستاخانه قراردادی سنگین تر و سیاهتر را جایگزین قبلی کرد تا بتواند برای اولین و آخرین بار حمایت پادشاهی پیر را به دست آورد.

  • پیروز ماراتن تحریم انگلیس و امریکا کیست؟

    پیروز ماراتن تحریم انگلیس و امریکا کیست؟

    قدرت پیر که بنیانگذار تحریم ایران است، فرزند خود پهلوی پسر را تحریم کرد و ایالات متحده نیز راه او را تا بی نهایت ادامه داد اما حاصل این مارتن چه بود؟ فرجام مارتن با ایران است یا ایالات متحده امریکا؟

  • نفوذ انگلیسی یا قدرت میرزای شیرازی؟

    نفوذ انگلیسی یا قدرت میرزای شیرازی؟

    ۱۴۳ سال مستیِ قدرتِ پادشاهان و درباریان قاجار و انبوه امتیازات و ولخرجیها از کیسه خزانه مردم، حرمسراهای کوچک و بزرگ شاهانه و به یغما دادن میلیونها کیلومتر خاک کشور به قدرتهای شمالی و غربی، گویای یک حقیقت است و آن نابلدی در کشورداری و تمرکز بر خوشگذرانی، چه با از دست دادن خاک مادری، چه با واگذار کردن امتیاز بهره برداری از چاههای نفت و گاز و چه با فروش امتیاز توتون و تنباکو به استعمار پیر.

  • ویروس آمریکایی نتوانست ایران را از پا درآورد

    ویروس آمریکایی نتوانست ایران را از پا درآورد

    با وجودی که قدرتهای ریز و درشت شمالی و غربی ایرانِ عصر قاجار و تازه واردترین قدرت سیاسی و نظامی و اقتصادی آن روزگار شناخت نسبتا خوبی از عمق ضعفها و نیازهای درباریان قاجار و پهلوی داشتند و گاه سیاستمدارانه و گاه با چشم خوره و پر جذبه سیاست برد – باخت یا همان سیاست قدیمی هویچ و چماق را به اجرا گذاشتند و شریان حیاتی ایران را به شدت در دست گرفتند اما خونریزی شدید ناشی از این وضعیت، ایران را از پا نینداخت.

  • علت دلزدگی پهلویِ پسر از استان چهاردهم ایران

    علت دلزدگی پهلویِ پسر از استان چهاردهم ایران

    هزار و پانصد و سی و ششمین جلسه شورای امنیت سازمان ملل متحد رای به جدایی فرزندی کوچک از مادری پر مهر داد، مادری که در طول قرنهای متمادی در داغ جدایی اجباری و از دست دادن فرزندان کوچک و بزرگش خون گریه کرده است.

  • طرح گربه ای نقشه ایران شاهکار کیست؟

    طرح گربه ای نقشه ایران شاهکار کیست؟

    قتل عام و کشورگشایی، خوی سلسله پادشاهان حاکم بر سرزمین پهناور ایران بود و آغامحمدخان قاجار و شاهان پس از او نیز از این قاعده تبعیت کردند اما دومین شاه قاجار آنقدر خوش شانس نبود که بتواند همانند عمویش بر قوای اجنبی مسلط شود و مانع از شکل گرفتن طرح گربه ای نقشه ایران شود.

  • بازخوانی تاریخی یک امضا به قیمت جان «رییس‌جمهور»

    بازخوانی تاریخی یک امضا به قیمت جان «رییس‌جمهور»

    26 شهریور 1357 پنج ماه قبل از پیروزی نظام سیاسی جدید در ایران، رییس جمهورِ یک بازیگر منطقه ای در هشتمین سال ریاست جمهوریش پای پیمان نامه ای را امضا کرد که سبب ایجاد سونامی اعتراضات مسلمانان در داخل و خارج از کشورش شد. یکی از روحانی های بلندپایه مصری فتوای مهدور الدم بودنش را صادر کرد و افسر 27 ساله ای به همراه دوستانش 37 ماه بعد طرح ترورش را ریختند و در کمتر از دو دقیقه باران رگبار مسلسلها را نثارش کردند.

  • پنجه عقاب سریع‌ترین شکست تاریخ ارتش آمریکا

    پنجه عقاب سریع‌ترین شکست تاریخ ارتش آمریکا

    عملیات پنجه عقاب در میان هزاران عملیات برون مرزی ارتش امریکا، رکورد سریعترین و فضاحت بارترین عملیات نظامی این کشور را کسب کرد، رکوردی که باعث شد جیمی کارتر برای همیشه از نشستن مجدد بر صندلی ریاست جمهوری ایالات متحده محروم شود. ویلیام هامیلتون مک اورتر جردن از مشاوران جیمی کارتر در کارزار رقابتهای انتخاباتی ریاست جمهوری امریکا، تلخی این واقعه را این گونه توصیف کرد: تصور اینکه گروهی از داوطلبان نجات گروگان‌ها، خود جان باخته و در یک بیابان دور در آن سوی دنیا به خاک هلاک افتاده‌اند چون کابوسی بر فکر و روحم سنگینی می‌کرد.

  • سرلشگرِ پهلوی بوی اویس قرنی گرفت

    سرلشگرِ پهلوی بوی اویس قرنی گرفت

    با وجودی که 24 سال از بهترین سالهای عمرش را به رژیم پهلوی خدمت کرد و تا مقام سرلشگری ارتقاء یافت اما مشابهت نامش به پیامبر مکرم اسلام و شباهت نام فامیلش به نام خانوادگی یار و دوستدارِ یمنی پیامبر اسلام باعث شد به زندگی اش رنگ و بوی اویس قرنی دهد و با پشت پا زدن به مقامات نظامی و دنیوی، هستی اش را فدای ایران و اسلام کند.

  • بنیانگذار شبکه اتوبوسرانی تهران کیست؟

    بنیانگذار شبکه اتوبوسرانی تهران کیست؟

    حاصل ۵۳ سال سابقه کار دولتی، وزارت، وکالت و ریاست در فردی ادیب و سیاستمدار تجلی یافت، همان فردی که بنیانگذار راه آهن ایران و پایه گذار شبکه اتوبوسرانی تهران در سال ۱۳۰۵ بود.

  • قیام پنج ماهه شیخ خیابانی

    قیام پنج ماهه شیخ خیابانی

    شیخی تبریزی، ۴۰ ساله با سلاح علم و دانش به جنگ تزویر انگلیسی و زور قجری رفت اما قیامش بعد از پنج ماه مبارزه با نامردی صدراعظم ایرانی زمین خورد و پیکر پاکش بدون تشریفات در گورستان امامزاده سیدحمزه به خاک سپرده شد.

  • فرجام جمهوری‌های سه‌گانه در ایران

    فرجام جمهوری‌های سه‌گانه در ایران

    از روزی که مشروطه خواهان به رهبری چهره‌های سرشناس مذهبی و بازاریِ هم‌عصرِ سلسله قاجار برای تفهیم خواسته خود مبنی بر لزوم مشارکت مردم در سرنوشت خود و تاسیس نظام سیاسی، مبارزه های دامنه‌داری را علیه شاهان قاجار آغاز کردند، بیش از ۱۱۷ سال می گذرد اما کام مردم ایران تنها ۴۳ سال طعم شیرین جمهوریت را چشید.

  • بوی تند نفت و کیسه سوراخ انگلیسی

    بوی تند نفت و کیسه سوراخ انگلیسی

    مثلث مظفرالدین شاه، محمدعلی شاه و احمد شاه قاجار با همه یال و کوپال شان و رضا شاه و محمدرضا شاه با همه صولت و مکنت شان وقتی رنگ سیاه و بوی تند طلای سیاه را دیدند و شنیدند، چنان برق از چشمان و هوش از سرشان پرید که فراموش کردند درباریان و کارگزاران بدتر از خودشان چه هنرمندانه به گرگِ در لباس میش متوسل شده و با باج دادن به تجار و سیاستمداران بریتانیا، کیسه انگلیسی را چنان پر کردند که مردم استعمار زده ایران تا فرق گرفتار استعمار پیر بمانند.

  • سرابی به نام تقویم شاهنشاهی

    سرابی به نام تقویم شاهنشاهی

    فرزند زاده ای پادشاه در قرن حاضر با تصمیمی افسانه ای و سراب گونه و تعجب برانگیز سعی در تغییر مبنای تقویم داشت و با این قصد به جنگ ۱۰ قرن روال تاریخی رفت، اما بیشتر از یک سال و نیم دوام نیاورد و شکست سختی خورد.

  • پنج روز عزای ملی برای رییس مجلس ضدانگلیسی

    پنج روز عزای ملی برای رییس مجلس ضدانگلیسی

    مرجعی که بیشتر عمرش را به جای صرف در امور دینی به مسائل سیاسی اختصاص داد و با کارنامه درخشان مبارزه با خدعه ها، نیرنگها و فریبهای استعمار پیر توانست در لباس دین ابزار سیاست را به خدمت بگیرد و ۱۱ ماه قبل از کودتای ۲۸ مرداد ۱۳۳۲ با قیام مقدس به حمایت از نخست وزیر ملی گرا برخاست و منابع نفت و گاز کشور را از چنگال طمع شرکتهای انگلیسی خارج کرد.