• چهارشنبه / ۶ اسفند ۱۳۹۹ / ۱۴:۱۴
  • دسته‌بندی: آموزش و پرورش
  • کد خبر: 99120604626
  • منبع : وزارت آموزش و پرورش

چرا والدین دارای فرزند اوتیسم نیازمند آموزش و توانمندسازی هستند؟

چرا والدین دارای فرزند اوتیسم نیازمند آموزش و توانمندسازی هستند؟

رئیس سازمان آموزش‌وپرورش استثنایی به تشریح ۴ اصل راهبری سازمان آموزش‌وپرورش استثنایی در تعلیم‌وتربیت دانش‌آموزان طیف اتیسم پرداخت.

به گزارش ایسنا، سید جواد حسینی در سمپوزیوم اختلال طیف اتیسم که از سوی دانشگاه شهید بهشتی به‌صورت آنلاین برگزار شد بابیان اینکه آموزش‌وپرورش به لحاظ کیفی نهادی تحول‌گرا، بنیادی و تأسیسی است، اظهار کرد: رسالت اصلی نظام تعلیم‌وتربیت تبدیل منابع انسانی به سرمایه‌های انسانی است و کارگزاران اصلی تحول در این نهاد، معلمان هستند.

وی بابیان اینکه آموزش‌وپرورش استثنایی از سال ۱۳۷۰ و با مصوبه مجلس شورای اسلامی آغاز به کارکرده است گفت: شناسایی تمامی دانش‌آموزان با نیازهای ویژه، تحت پوشش قراردادن حداکثری این دانش‌آموزان، آموزش استاندارد و مداخله بهنگام چهار اصل اساسی در تعلیم‌وتربیت دانش‌آموزان با نیازهای ویژه است.

وی افزود: سازمان آموزش‌وپرورش استثنایی در سال ۱۳۸۲ نوآموزان و دانش‌آموزان با اختلال طیف اتیسم را جزء گروه‌های دانش‌آموزان تحت پوشش قرارداد و برهمن اساس اقدام به تدوین برنامه‌های تشخیصی، آموزشی و توان‌بخشی برای این گروه کرد.

اتیسم یک اختلال عصب‌شناختی است

حسینی بابیان اینکه اتیسم یک اختلال عصب‌شناختی است اظهار کرد: اتیسم در حال حاضر یکی از چالش‌های کلیدی در نظام آموزش‌وپرورش، سلامت روان و پزشکی است و گواه این موضوع پژوهش‌های چندبعدی بنیادی و کاربردی از آلت‌شناسی تا درمان و از توان‌بخشی تا ترمیم و آموزش است.

وی افزود: هرچند اکنون دانش نظری بشر درباره اتیسم نسبت به حتی ۵ سال گذشته به شکل شگفت‌انگیزی افزایش‌یافته اما در میدان عمل تنوع شگفت‌انگیز ویژگی‌های کودکان مبتلابه اتیسم که در پنجمین راهنمای تشخیصی و آماری اختلال‌های روان‌پزشکی در سه سطح عملکرد بالا، متوسط و پایین طیف‌بندی شده‌اند، عملیات آموزشی و توان‌بخشی برای این نوآموزان و دانش‌آموزان را در گستره‌ای وسیع و البته عمیق قرار داده است.

سازمان آموزش‌وپرورش استثنایی در موضوع دانش‌آموزان مبتلابه اتیسم از ۴ اصل کلیدی پیروی می‌کند اظهار کرد: نخستین اصل آن است که در آموزش‌وپرورش کودکان دارای اتسیم، مخاطب و خدمت گیرنده، فقط کودک نیست بلکه مخاطب نظام آموزشی در این گروه از دانش‌آموزان علاوه بر کودک به طور ویژه خانواده کودک مبتلا به اتیسم نیز است و براین‌اساس با نگاه ویژه به خانواده کودک مبتلا به اتیسم محتواهای مناسب آنان در حال تولید است.

وی افزود: اصل اساسی دوم در این حوزه؛ طراحی برنامه‌های آموزشی و توان‌بخشی با رویکرد آموزش فردی شده (IEP) است. اصل سوم ارائه خدمات توان‌بخشی به این دانش‌آموزان علاوه بر خدمات آموزشی و پرورشی است و چهارمین اصل نیز مناسب‌سازی ارکان مختلف نظام تعلیم‌وتربیت برای این دانش‌آموزان است.

معاون وزیر تصریح کرد: این چهار اصل اساسی نظام آموزش‌وپرورش را از سطح سیاست‌گذاری تا سطح تدوین و اجرای محتوای آموزشی و توان‌بخشی تحت تأثیر قرار داده است.

تشریح اقدامات اولیه برای دانش‌آموزان طیف اتیسم

حسینی در ادامه به اقدامات سازمان آموزش‌وپرورش استثنایی در ارائه خدمات به دانش‌آموزان طیف اتیسم پرداخت و گفت: نرم و هنجار کردن آزمون SCQ و ADI-R جهت غربال و تشخیص نوآموزان و دانش‌آموزان طیف اتیسم در سال ۱۳۸۳ و تصویب ساختار آموزشی و توان‌بخشی بر اساس اسناد و قوانین بالادستی برای پوشش کودکان و دانش‌آموزان با اختلال طیف اتیسم در سال ۱۳۸۴ از جمله اقدامات اولیه برای دانش‌آموزان طیف اتیسم بود.

وی افزود: با اجرای برنامه سنجش سلامت جسمانی و آمادگی تحصیلی برای نوآموزان بدو ورود به‌پیش دبستانی و دبستان و شناسایی دانش‌آموزان طیف اتیسم پوشش تحصیلی این دانش‌آموزان ابتدا تاکنون ۲ هزار و ۵۰۰ درصد رشد داشته است.

به گزارش مرکز اطلاع‌رسانی و روابط عمومی وزارت آموزش‌وپرورش، وی با بیان اینکه هم‌اکنون ۴۸مدرسه خاص اتیسم و ۳۲۷کلاس خاص اتیسم در سطح کشور وجود دارد، اظهار کرد: ۱۴مدرسه اتیسم نیز در کشور در حال ساخت است و در هر استان حداقل یک مدرسه اتیسم به شکل الگویی مناسب‌سازی خواهد شد.

وی افزود: در مجموع ۲هزار و ۶۱۷دانش‌آموز اتیسم در مدارس خاص و ۱۷۸دانش‌آموز به شکل تلفیقی فراگیر در مدارس پذیرا مشغول به تحصیل هستند و ۳۸۷نفر از همکاران در آموزش‌وپرورش استثنایی کار تعلیم‌وتربیت دانش‌آموزان طیف اتیسم را برعهده دارند.

برگزاری ۵۰ دوره ضمن خدمت و کارگاه کشوری برای معلمان

حسینی مناسب‌سازی ارکان مختلف نظام تعلیم‌وتربیت برای دانش‌آموزان طیف اتیسم را از برنامه‌های اصلی سازمان آموزش‌وپرورش استثنایی دانست و گفت: اولین رکن مناسب‌سازی، توانمندسازی نیروی انسانی است و باتوجه‌به اینکه ۷۰ درصد همکاران، دوره‌های تخصصی لازم را در حوزه اتیسم نگذرانده‌اند لذا نقشه راه آموزش تدوین‌شده است و تاکنون ۵۰دوره ضمن خدمت و کارگاه کشوری برای معلمان، مدیران، معاونان، سرپرستان آموزشی و کارشناسان برگزارشده است.

وی افزود: ۵کارگاه تخصصی جهت تربیت مدرس به مدت ۱۱۲ساعت برای آموزش نیروی انسانی در سطح کشور و ۲۰ دوره ضمن خدمت و کارگاه جهت تربیت آزماینده‌های تخصصی اتیسم نیز تاکنون برگزارشده است.

حسینی گفت: برگزاری کارگاه مشترک با همکاری مرکز امور بین‌الملل و دفتر منطقه‌ای یونسکو به مدت ۶۵ساعت جهت تربیت مدرس و برگزاری ۱۲۸ ساعت دوره جهت تربیت‌معلم و مشاور و دوره‌های تربیت‌معلم چند مهارتی با همکاری یونیسف از دیگر برنامه‌های آموزشی است. آموزش ۱۰درصد معلمان دانش‌آموزان کم‌توان ذهنی برای یادگیری مهارت‌های چندگانه به‌ویژه مهارت‌های طیف اتیسم در حال انجام است.

رئیس سازمان آموزش‌وپرورش استثنایی مناسب‌سازی محتوای آموزشی دانش‌آموزان طیف اتیسم را رکن دیگر مناسب‌سازی دانست و گفت: ۸کتاب مهارت‌آموزی تصویری پایه اول تا ششم با تأکید بر مهارت‌های خودیاری، ارتباطی و تعاملی برای دانش‌آموزان طیف اتیسم تدوین و چاپ‌شده است.

وی گفت: بسته آموزش والدین و جزوه استاندارد فضا، تجهیزات آموزشی و توان‌بخشی ویژه طیف اتیسم تدوین‌شده است و ۵عنوان کتاب در جهت آموزش والدین دانش‌آموزان طیف اتیسم در سال ۹۸تدوین‌شده است.

وی افزود: اضافه کردن سرفصل درس اختلال طیف اتیسم در دروس دانشگاه فرهنگیان، تدوین مکمل‌های تصویری درس ریاضی و تهیه کیت تصویری تیچ از اقدامات دیگر در راستای تدوین محتوای آموزشی استاندارد در حوزه دانش‌آموزان اتیسم است.

تاکید بر توانمندسازی والدین دانش‌آموزان طیف اتیسم

حسینی توانمندسازی والدین دانش‌آموزان طیف اتیسم را از ضروریات دانست و گفت: تدوین محتوای آموزشی والدین، اجرای برنامه آموزشی والد محور به‌صورت آزمایشی در مدرسة پیامبر اعظم (ص) به‌صورت آموزش والد به والد و ارسال دستورالعمل اولیا و همیار معلم در شرایط کرونا از اقدامات صورت گرفته در این زمینه است. هم‌چنین برنامه آموزش والدین با همکاری انجمن‌های مردم‌نهاد در سطح شهر تهران برگزارشده است و ۵عنوان کتاب در جهت آموزش والدین دانش‌آموزان طیف اتیسم تدوین‌شده است.

وی با بیان اینکه مناسب‌سازی پودمان ها در ۲رشته باغبانی و کمک خدمات اداری انجام‌شده است، گفت: امکان تحصیل در ۳۶رشته مهارتی برای دانش‌آموزان با نیازهای ویژه ایجادشده است و پودمان رشته موسیقی برای دانش‌آموزان طیف اتیسم تدوین‌شده است و در مرحله تصویب در شورای عالی آموزش‌وپرورش قرار دارد.

معاون وزیر در ادامه با بیان اینکه نقش نظام آموزشی در حوزه آموزش‌وپرورش دانش‌آموزان مبتلا به اتیسم را می‌توان در چند بعد جمع‌بندی کرد اظهار کرد: تولید محتوای آموزشی و توان‌بخشی متناسب با ویژگی‌های خاص این کودکان با محوریت آموزش مهارت‌های اجتماعی مبتنی بر شناخت اجتماعی و یکپارچگی حسی در کنار آموزش‌های اکتسابی مانند خواندن نوشتن و ریاضی یکی از این ابعاد است.

وی افزود: ازآنجایی‌که دانش‌آموزان طیف اتیسم در پردازش کلی و انسجام مرکزی اطلاعات حسی، شناختی و اجتماعی مشکلات خاصی نشان می‌دهند، در فرایند ارائه خدمات آموزشی تمرکز اصلی بر بهره‌گیری از روش‌های آموزشی کارآمد و مؤثر مبتنی بر ویژگی‌های نوآموزان و دانش‌آموزان مبتلا به اتیسم همچون روش پکس (PECS)، تیچ، سان رایز و ABA در روش­های تدریس آموزشگاهی در مدارس اتیسم است.

تلاش برای پوشش تحصیلی دانش‌آموزان مبتلا به اتیسم دارای هوش‌بهر عادی

وی ادامه داد: تلاش برای پوشش تحصیلی دانش‌آموزان مبتلا به اتیسم دارای هوش‌بهر عادی در برنامه تلفیقی فراگیر و ایجاد فرصت‌های آموزشی برای سایر نوآموزان اتیسم در مدارس دانش‌آموزان استثنایی و تلاش برای همکاری بین دستگاهی و تدوین یک برنامه اقدام راهبردی مشترک در فرایند تشخیص و ارائه مداخلات بهنگام به این دانش‌آموزان از طریق انعقاد تفاهم‌نامه با سازمان بهزیستی و وزارت بهداشت از دیگر ابعاد نقش نظام آموزشی در حوزه آموزش‌وپرورش دانش‌آموزان مبتلا به اتیسم است.

حسینی در پایان گفت: ارائه خدمات آموزشی و توان‌بخشی به اتیسم یک شاهراه دوطرفه است به‌این‌ترتیب که ارائه خدمات به این گروه از دانش‌آموزان از یک سو زمینه عملکرد شناختی و هیجانی این دانش‌آموزان را فراهم می‌آورد و از سوی دیگر بستر و زمینه توسعه تکنولوژی و مهندسی آموزش، بهبود روش‌های آموزشی و ارائه توانایی نیروی انسانی در ارتقای توانایی نیروی انسانی متخصص را فراهم می‌آورد.

انتهای پیام