• چهارشنبه / ۱۲ آذر ۱۳۹۹ / ۰۸:۴۳
  • دسته‌بندی: علم و فناوری ایران
  • کد خبر: 99091209169
  • خبرنگار : 71624

/به بهانه هفته ترویج علم/

لزوم افزایش سواد رسانه‌ای در راستای مقابله با روانشناسی شبه‌علمی

لزوم افزایش سواد رسانه‌ای در راستای مقابله با روانشناسی شبه‌علمی

عضو هیئت علمی دانشگاه علوم پزشکی ایران درباره نقش مردم در مقابله با روانشناسی شبه‌علمی بیان کرد: مردم نیز باید درجه‌ای از سواد رسانه‌ای و تفکر نقادانه را داشته باشند که اگر با سخنی مواجه شدند بتوانند تشخیص دهند آیا این سخن برای کسب منافع شخصی بیان شده است یا فرد گوینده صرفا بدون غرض اطلاعاتی مفید را مطرح می‌کند. این فقط به حوزه روانشناسی مربوط نمی‌شود و با گسترش فضای مجازی لازم است مردم سواد رسانه‌ای داشته باشند.

دکتر علی اصغر اصغرنژاد فرید در گفت‌وگو با ایسنا با بیان این که «برای خود روانشناسان نیز تشخیص روانشناسی علمی از روانشناسی شبه علمی چندان راحت نیست» گفت:صرف استفاده از عبارت «از نظر روانشناسی...» نباید باعث شود مردم حرف افراد مختلف را بپذیرند. مطلب علمی را باید از رسانه معتبری دریافت کرد. اگر در رادیو و تلویزیون درباره مطلبی صحبت می‌شود حداقل می‌توان امیدوار بود که آن فرد فیلترهایی را پشت سر گذاشته است.

وی افزود: مردم نیز باید درجه‌ای از سواد رسانه‌ای و تفکر نقادانه را داشته باشند که اگر با سخنی مواجه شدند، بتوانند تشخیص دهند آیا این سخن برای کسب منافع شخصی بیان شده است یا فرد گوینده صرفا بدون غرض اطلاعاتی مفید را مطرح می‌کند. این فقط به حوزه روانشناسی مربوط نمی‌شود و با گسترش فضای مجازی لازم است مردم سواد رسانه‌ای داشته باشند.

به گفته‌ی عضو هیئت علمی دانشگاه علوم پزشکی ایران، لزوم تفکر نقادانه در موضوعات علوم انسانی اهمیت بیشتری پیدا می‌کند، چرا که مرز بین علم و شبه‌علم یا علم و خرافه چندان روشن نیست.

این روانشناس و مشاور خانواده ادامه داد: مثلا کتابی با عنوان «راز» وجود دارد که در آن گفته شده است اگر هر روز با خود تکرار کنی «من میلیاردر خواهم شد» این اتفاق می‌افتد؛ اما واقعیت این است که برای انجام هر کاری ابتدا باید طرح و نقشه‌ی آن را داشت و سپس طرح را اجرا کرد. با «گفتن و خواستن» رسیدن به هدف ممکن نمی‌شود، بلکه با «عمل کردن» موفقیت رخ می‌دهد.

اصغرنژاد در پاسخ به پرسشی درباره‌ی تاثیر واحدهای درسی اخلاق حرفه‌ای در برنامه درسی دانشجویان روانشناسی برای جلوگیری از روی آوردن آن‌ها به روانشناسی شبه‌علمی، گفت: هر دانشجویی باید درس اخلاق حرفه‌ای را بگذراند، اما دانستن تاثیری ندارد؛ بلکه عمل کردن دانش‌آموختگان به این دروس مهم است. باید سیستم نظارتی مستحکمی برای نظارت بر ترویج روانشناسی زرد وجود داشته باشد. اگر کسی حرفی بزند که موجب آسیب به زندگی افراد شود، باید محکمه‌ای وجود داشته باشد که این موضوع را پیگیری کند. باید سازوکاری وجود داشته باشد که پس از جریمه فرد متخلف به همه‌ی افراد حوزه اطلاع دهد تا همه متوجه شوند اقداماتشان دارای پیامدهایی است.

وی خاطرنشان کرد: اگر سازمان نظام روانشناسی به کسی پروانه اشتغال دهد، از او یک تعهد اخلاقی هم می‌گیرد تا چارچوب‌هایی را رعایت کند. مثلا از لحاظ قانون نظام پزشکی تبلیغ فعالیت‌های پزشکی جرم است، اما می‌بینیم هر روز تبلیغ دندانپزشکی و خدمات پوست و مو به منازل ارسال می‌شود. الزام به عمل نظارت و کنترل مهم است، افراد باید بدانند بر عملکردشان نظارت می‌شود.

این روانشناس در پایان بیان کرد: اگر فارغ التحصیل رشته روانشناسی از مقطع ارشد و دکتری باشید و بخواهید از مدرک خود کسب درآمد کنید، به این سادگی نیست؛ زیرا تعرفه‌های مشخص شده از سوی سازمان نظام روانشناسی با هزینه‌های تاسیس یک مطب و افرادی که می‌توانید به آن‌ها خدمات ارائه دهید، قابل مقایسه نیست. بنابراین ممکن است افراد با توسل به روش‌های غیراخلاقی کسب درآمد کنند.

انتهای پیام